Thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng

• Thoát vị đĩa đệm là gì?

- Là tình trạng nhân nhày đĩa đệm cột sống thoát ra khỏi vị trí bình thường trong vòng sợi, chèn ép vào ống sống hay các rễ thần kinh sống. Về giải phẩu bệnh có sự đứt rách vòng sợi, về lâm sàng gây nên hội chứng thắt lưng hông điển hình.

- Thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng bởi nhiều yếu tố khác nhau, chẳng hạn như: thoái hóa đĩa đệm theo tuổi (thời gian) - Chấn thương tác động trực tiếp lên cột sống. Tư thế không đúng khi ngồi, nằm hoặc làm việc - Chuyển động đột ngột cột sống thắt lưng - Lối sống không lành mạnh, ít rèn luyện thể chất.

- Ngoài ra, đôi khi rối loạn mô liên kết hoặc cột sống dị tật cũng góp phần dẫn đến Thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng. Thường xảy ra ở đĩa đệm L4-L5 và L5-S1 (do hai đĩa đệm này là bản lề vận động chủ động của CSTL).

• Làm thế nào để nhận biết Thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng?

Về lâm sàng Thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng gây nên hội chứng thắt lưng hông điển hình. Thường phát triển theo 2 giai đoạn:

- Giai đoạn đau thắt lưng cấp: xuất hiện sau một chấn thương hay gắng sức. Có điểm đau vùng CSTL, hạn chế tầm vận động, co cứng cơ cạnh sống. Về sau mỗi khi có những gắng sức tương tự thì đau tái phát.

- Giai đoạn chèn ép rễ: đau lan xuống chi dưới, đau tăng khi đi - đứng - hắt hới - rặn… nằm nghỉ thì giảm đau. Thường đau theo rễ thần kinh L5 hoặc S1 hoặc cả hai.

• Bệnh Thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng có nguy hiểm không?

Thông thường người bệnh mang tâm lý chủ quan, dẫn đến việc điều trị chậm trễ. Nguy cơ dẫn đến biến chứng nghiêm trọng, chẳng hạn như: hẹp ống sống thắt lưng dẫn đến chèn ép tủy. Nếu chèn ép tủy nặng sẽ có nguy cơ dẫn đến rối loạn tiểu tiện, teo cơ và liệt 2 chi dưới.

• Bệnh Thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng được điều trị như thế nào?

1. Theo YHCT:

- Không dùng thuốc: Châm cứu, cấy chỉ, thủy châm, laser châm…

- Dùng thuốc: Thường dùng các vị thuốc có tác dụng ôn thông kinh lạc, hành khí hoạt huyết, khu phong tán hàn trừ thấp, bổ can thận…(sử dụng thuốc thành phẩm đông dược).

2. Theo YHHĐ:

- Giai đoạn cấp:

+ Nằm nghỉ ngơi tại chỗ, trên nệm cứng;

+ Điều trị bằng VLTL: hồng ngoại, siêu âm, sóng ngắn, điện xung, từ trường…

+ Hướng dẫn các bài tập cột sống thắt lưng nhẹ nhàng cho người bệnh tập;

- Sau giai đoạn cấp, bệnh nhân đã đỡ đau có thể điều trị thêm bằng kéo dãn cột sống thắt lưng => gia tăng lỗ liên đốt, giảm chèn ép rễ.

- Hướng dẫn cho bệnh nhân các bài tập nặng hơn và khuyến khích bệnh nhân tự tập tại nhà (để tránh bệnh tái phát và teo cơ cứng khớp do bệnh lâu ngày không điều trị.

ST